ΟΤΙ ΕΙΝΑΙ ΝΟΜΙΜΟ ΕΙΝΑΙ ΚΑΙ ΗΘΙΚΟ;

ΟΤΙ ΕΙΝΑΙ ΝΟΜΙΜΟ ΕΙΝΑΙ ΚΑΙ ΗΘΙΚΟ;

Σε καταφατική απάντηση  αυτού του ρητορικού ερωτήματος σκόνταψε ο τέως πρωθυπουργός Κώστας Καραμανλής και ενώ μεσουρανούσε πολιτικά, έπεσε στην πολιτική αφάνεια.

Ο αμφιλεγόμενος πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλτ Τραμπ, προχώρησε στην έμπρακτη εφαρμογή της κατάφασης ορίζοντας, λίγες μέρες πριν εγκαταλείψει τον Λευκό Οίκο, νέους αξιωματούχους, ως και ανώτατους δικαστές, της δικής του επιρροής, χωρίς τη σύμφωνη γνώμη του διαδόχου του.

Το παράδειγμα του τέως πλανητάρχη αποφάσισε να μιμηθεί και  απερχόμενος δήμαρχος του βορειότερου νησιού των Κυκλάδων, αναπτύσσοντας ασυνήθιστη δραστηριότητα και διορίζοντας τους δικούς του ανθρώπους σε «θέσεις κλειδιά», λίγο πριν παραδώσει το δημαρχείο στον νεοεκλεγμένο δήμαρχο και χωρίς να τον συμβουλευτεί, ως όφειλε.

Βέβαια, ούτε ο απερχόμενος πρόεδρος των ΗΠΑ, ούτε ο επίσης απερχόμενος μιμητής του δήμαρχος έχουν παρανομήσει με το γράμμα του νόμου, αυτές οι πράξεις όμως, έχουν υπερβεί, άγραφους ηθικούς κανόνες:

Ήδη ο φιλόσοφος Ιμάνουελ Καντ, στη «Μεταφυσική των ηθών», που έχει κυκλοφορήσει  και στα Ελληνικά, υπογραμμίζει ότι «Το ηθικό είναι νόμιμο, αλλά το νόμιμο δεν είναι πάντα ηθικό».

«Σε σύγχρονη «ελληνική» ορολογία θα λέγαμε ότι ο Καντ διδάσκει όχι πως ό,τι είναι νόμιμο είναι και ηθικό, αλλά ότι αυτό που είναι ηθικό είναι και νόμιμο». «Η συμφωνία του γνώμονα μιας πράξης με τον νόμο είναι η ηθικότητα».

Σχολιάζοντας την ατυχή δήλωση του Κώστα Καραμανλή, ο Κώστας Ξυδάκης έγραφε μεταξύ άλλων στην Καθημερινή της 6.9.2008:

«Η δημοκρατία θεμελιώνεται στο Σύνταγμα και τους νόμους, προσπαθεί διαρκώς να έχει υλικότητα και αντικειμενικούς όρους. Χωρίς όμως τον ηθικό γνώμονα, χωρίς την ατομική ευθύνη, χωρίς πάλη κατά των τυπικών θανάσιμων αμαρτημάτων, χωρίς αίσθηση του κοινού και του κύριου, η δημοκρατία δεν λειτουργεί· μεταπίπτει σε μπίζνες, νομιμοφανή μεν, ανήθικη δε. Αυτή τη δημοκρατία-μπίζνες θέλουμε;»

Ακριβώς επειδή πιστεύω ότι κανείς ανάμεσα μας θέλει μια τέτοια δημοκρατία, καλό θα ήταν να αποφεύγονται κρεσέντα πράξεων υπεράνω της ηθικής και κατάχρηση εξουσίας, από όπου και αν προέρχονται…!

Γιώργος Δ. Καλλιβρούσης